توضیح تسویه سهام بلاک‌چین ژاپن: چرا اوراق بهادار درون‌زنجیره‌ای می‌تواند مهم باشد

یک معامله سهام می‌تواند در کسری از ثانیه انجام شود. تسویه آن معامله موضوع دیگری است.

پشت دکمه ساده “خرید”، شبکه‌ای از کارگزاران، متولیان نگه‌داری، سپرده‌گذاری‌های اوراق بهادار، بانک‌ها و سیستم‌های پرداخت قرار دارد که باید مطمئن شوند مالکیت و پول واقعاً دست‌به‌دست می‌شود.

ژاپن در حال آزمایش این است که آیا بلاک‌چین می‌تواند بخشی از آن سازوکار را ساده کند یا نه.

آژانس خدمات مالی این کشور از کار اثبات مفهوم پیرامون تسویه اوراق بهادار روی زنجیره با مشارکت شرکت‌های بزرگ اوراق بهادار و گروه‌های بانکی حمایت می‌کند. بانک ژاپن نیز به‌طور جداگانه در حال آزمایش روش‌هایی است که پول بانک مرکزی چگونه می‌تواند به‌طور بالقوه برای تسویه در سیستم‌های مبتنی بر بلاک‌چین استفاده شود.

در مجموع، این پروژه‌ها تصویری مفید از این ارائه می‌دهند که “توکنیزه‌سازی دارایی‌های دنیای واقعی” وقتی از مرحله صرفاً صدور توکن‌ها فراتر می‌رود و شروع به اثرگذاری بر خودِ زیرساخت بازارهای مالی می‌کند، چگونه به نظر می‌رسد.

خلاصه

ژاپن در حال بررسی تسویه مبتنی بر بلاک‌چین برای اوراق بهادار، از جمله اوراق قرضه دولتی، اوراق قرضه شرکتی، صندوق‌های سرمایه‌گذاری و سهام است.

آژانس خدمات مالی یک اثبات مفهوم را که شامل اوراق بهادار نومورا، اوراق بهادار دایوا و سه گروه مگابانک ژاپن است، توصیف کرده است.

یکی از ایده‌های محوری، تحویل در برابر پرداخت روی زنجیره، یا تحویل در برابر پرداخت: همگام‌سازی انتقال یک اوراق بهادار با پرداخت، به‌گونه‌ای که هر دو طرف یک تراکنش هم‌زمان انجام شوند.

بانک ژاپن همچنین در حال آزمایش استفاده از پول بانک مرکزی در سیستم‌های مبتنی بر بلاک‌چین است و به‌صراحت تسویه اوراق بهادار را به‌عنوان یک مورد استفاده بالقوه شناسایی کرده است.

این ابتکارها همچنان آزمایشی هستند. نباید آن‌ها را این‌گونه توصیف کرد که ژاپن از قبل بازار سهام یا بازار اوراق قرضه دولتی خود را به یک بلاک‌چین منتقل کرده است.

بخش جالب “سهام روی بلاک‌چین” نیست

آن عبارت تیتر خوبی می‌سازد، اما مسئله‌ای را که ژاپن واقعاً در حال بررسی آن است نادیده می‌گیرد.

پرسش، تسویه است.

تصور کنید سرمایه‌گذار A یک اوراق بهادار را به سرمایه‌گذار B می‌فروشد.

در نهایت دو چیز باید اتفاق بیفتد:

اوراق بهادار باید از A به B منتقل شود.

پول باید از B به A منتقل شود.

زیرساخت مالی طوری طراحی شده است که این دو جابه‌جایی به‌طور قابل اتکا انجام شوند. اگر یک طرف کامل شود و طرف دیگر شکست بخورد، ریسک تسویه ایجاد می‌شود.

سیستم‌های بلاک‌چین امکان هماهنگ‌کردن این انتقال‌ها را به شیوه‌ای متفاوت فراهم می‌کنند.

تحویل در برابر پرداخت چیست?

تحویل در برابر پرداخت که معمولاً به تحویل در برابر پرداخت کوتاه می‌شود، به‌معنای پیوند دادن تحویل یک دارایی به پرداخت برای آن دارایی است.

به زبان ساده:

بدون پرداخت، اوراق بهادار وجود ندارد و بدون اوراق بهادار، پرداختی وجود ندارد.

<⁦p>FSA⁩ ژاپن امکان تحویل در برابر پرداخت آنی با استفاده از بلاک‌چین را برجسته کرده است.

در چارچوب مفهومی که در حال بررسی است، انتقال حقوق اوراق بهادار و پرداخت می‌تواند همگام‌سازی شود، در حالی که تغییرات مالکیت مرتبط همچنان در حساب‌های ثبت دفتریِ به‌رسمیت‌شناخته‌شده از نظر قانونی منعکس می‌شود.

آن بخش آخر شایسته توجه است.

این آزمایش صرفاً درباره جایگزین کردن کل سیستم اوراق بهادار ژاپن با توکن‌های ارز دیجیتال عمومی نیست.

این درباره تعیین این است که فرایندهای مبتنی بر بلاکچین چگونه می‌توانند با زیرساخت حقوقی و مالی موجود تعامل داشته باشند.

کدام دارایی‌ها ممکن است درگیر باشند?

مطالب FSA چندین دسته را بررسی می‌کند:

دامنه مهم است.

توکنی‌سازی اغلب با یک دارایی واحد مرتبط است — یک اسناد خزانه توکنی‌شده، سهام یا صندوق.

زیرساخت تسویه یک لایه عمیق‌تر عمل می‌کند. اگر ریل‌های مشترک بتوانند از چندین نوع اوراق بهادار پشتیبانی کنند، بلاک‌چین کمتر شبیه یک فناوری محصولِ ایزوله و بیشتر شبیه زیرساخت بازار شروع به کار می‌کند.

چه کسانی در آزمایش ژاپن مشارکت دارند?

آژانس خدمات مالی می‌گوید اثبات مفهوم مورد حمایت آن شامل اوراق بهادار نومورا، اوراق بهادار دایوا و سه گروه مگابانک است.

مگابانک‌های ژاپن در قلب سیستم مالی کشور قرار دارند، بنابراین مشارکت آن‌ها این موضوع را مهم‌تر از یک آزمایش مستقل بلاک‌چین می‌کند که توسط یک استارتاپ ارز دیجیتال اجرا می‌شود.

هم‌زمان، پروژه باید به‌طور دقیق توصیف شود.

این یک اثبات مفهوم است.

اثبات‌های مفهوم برای کشف این طراحی شده‌اند که چه چیزی کار می‌کند، چه چیزی از کار می‌افتد و چه تغییرات حقوقی یا فنی ممکن است لازم باشد. آن‌ها شواهدی نیستند که یک سیستم عملیاتی سراسری از قبل تأیید شده است.

جایگاه بانک ژاپن در این میان

یک قطعه دیگر از پازل وجود دارد: چه پولی باید یک تراکنش اوراق بهادار مبتنی بر بلاک‌چین را تسویه کند?

یک اوراق بهادار توکنی‌شده می‌تواند درون‌زنجیره‌ای جابه‌جا شود، اما بخش پرداخت همچنان به یک دارایی تسویه قابل‌اعتماد نیاز دارد.

کازوئو اوئدا، رئیس بانک ژاپن، در مارس 2026 گفت که بانک مرکزی در حال اجرای یک پروژه سندباکس است که شامل استفاده از پول بانک مرکزی برای تسویه در سیستم‌هایی است که از بلاک‌چین‌ها استفاده می‌کنند.

<⁦p>BOJ⁩ در حال بررسی اتصال‌ها با زیرساخت موجود و کاربردهای بالقوه از جمله تسویه بین‌بانکی داخلی و تسویه اوراق بهادار است.

این به یک مشکل مرکزی در توکنی‌سازی نهادی می‌رسد.

قرار دادن یک دارایی روی زنجیره فقط نیمی از تراکنش را حل می‌کند.

اگر دارایی فوراً جابه‌جا شود اما پرداخت در یک فرایند قدیمیِ جداگانه گیر بماند، بخش زیادی از کارایی از بین می‌رود.

چرا استیبل‌کوین‌ها وارد بحث می‌شوند

استیبل‌کوین‌ها یکی از پاسخ‌های ممکن برای بخش نقدیِ تسویه در بلاک‌چین هستند.

تصویرسازیِ خودِ FSA به روش‌های پرداختی مانند استیبل‌کوین‌ها اشاره دارد.

یک داراییِ تسویه قابل‌برنامه‌ریزی می‌تواند به‌طور بالقوه در کنار یک اوراق بهادار توکنیزه‌شده جابه‌جا شود و به منطق قرارداد هوشمند اجازه دهد هر دو بخشِ یک تراکنش را هماهنگ کند.

اما استیبل‌کوین‌ها تنها امکان نیستند.

سپرده‌های توکنیزه‌شده بانک‌های تجاری و پولِ بانک مرکزیِ متصل به بلاک‌چین نیز در سطح بین‌المللی در حال بررسی هستند.

به همین دلیل، ساختار نهاییِ امور مالی بلاک‌چینِ نهادی ممکن است شبیه بازار ارز دیجیتالِ امروز نباشد.

شکل‌های مختلفِ پولِ تحت نظارت می‌توانند برای اهداف متفاوت، هم‌زیستی داشته باشند.

آیا بلاک‌چین می‌تواند تسویه را سریع‌تر کند?

احتمالاً.

یکی از جذابیت‌های تحویل در برابر پرداخت درون‌زنجیره‌ای، امکان کاهش زمان بین اجرای معامله و تسویه نهایی است.

تسویه سریع‌تر می‌تواند دوره‌ای را که طی آن طرف‌های معامله در معرض یکدیگر قرار دارند کاهش دهد. اتوماسیون همچنین می‌تواند کار تطبیق را در میان پایگاه‌های داده جداگانه کاهش دهد.

<⁦p>FSA⁩ فراتر رفته و اشاره کرده است که تسویه مبتنی بر بلاکچین در نهایت می‌تواند به معاملات اوراق بهادار 24/7 کمک کند و احتمالاً بازارهای ژاپن را برای سرمایه‌گذاران خارجی دسترس‌پذیرتر کند.

این‌ها مزایای احتمالی بلندمدت هستند، نه تضمین.

تسویه سریع‌تر همچنین مدیریت لیکوئیدیتی را تغییر می‌دهد. ممکن است مؤسسات زمان کمتری برای فراهم‌کردن وجه نقد و اوراق بهادار داشته باشند، در حالی که بازارهای شبانه‌روزی نیازهای عملیاتی جدیدی ایجاد می‌کنند.

حذف یک اصطکاک می‌تواند اصطکاک دیگری را آشکار کند.

این چه ارتباطی با سهام توکنیزه‌شده دارد?

بسیار زیاد، اما نباید این اصطلاحات را با هم اشتباه گرفت.

یک محصول سهام توکنیزه‌شده به سرمایه‌گذار در معرض‌گذاری اقتصادی مبتنی بر بلاکچینِ مرتبط با یک سهام متعارف را می‌دهد.

تسویه اوراق بهادار درون‌زنجیره‌ای به زیرساختی مربوط می‌شود که برای انتقال و تسویه دارایی‌های مالی استفاده می‌شود.

آن‌ها در لایه‌های متفاوتی قرار دارند.

<⁦p>MEXC⁩ از قبل دسترسی به برخی محصولات اوراق بهادار توکنیزه‌شده صادرشده توسط اشخاص ثالث را فراهم می‌کند. شرایط اوراق بهادار توکنیزه‌شده آن یک تمایز مهم قائل می‌شود: این توکن‌ها به‌طور خودکار به این معنا نیستند که دارنده مستقیماً مالک اوراق بهادار لیست‌شده زیربنایی است.

این تمایز هنگام فکر کردن به آزمایش‌های ژاپن مفید است.

“سهام روی بلاکچین” می‌تواند چندین ساختار کاملاً متفاوت را توصیف کند. سرمایه‌گذاران باید بپرسند دقیقاً چه چیزی توکنیزه شده است، چه کسی از نظر قانونی مالک اوراق بهادار زیربنایی است و ثبت بلاکچین نمایانگر چه حقوقی است.

ژاپن در حال ساخت یک روایت گسترده‌تر از امور مالی درون‌زنجیره‌ای است

آزمایش‌های ژاپن قابل‌توجه است، زیرا چندین بخش به‌طور هم‌زمان در حال توسعه هستند.

مؤسسات مالی در حال بررسی اوراق بهادار توکنیزه‌شده هستند.

بانک‌ها در حال بررسی شکل‌های دیجیتال پول هستند.

بانک مرکزی در حال آزمایش مفاهیم تسویه مرتبط با بلاک‌چین است.

نهادهای ناظر در حال بررسی این هستند که سوابق حقوقی موجود چگونه می‌توانند با دفترکل‌های توزیع‌شده تعامل داشته باشند.

این قطعات را کنار هم بگذارید و جهت روشن‌تر می‌شود.

هدف بلندمدت لزوماً جایگزین کردن امور مالی سنتی با زیرساخت ارز دیجیتال نیست. ممکن است در عوض این باشد که بخش‌هایی از امور مالی سنتی قابل برنامه‌ریزی شوند.

چرا بازارهای اوراق بهادار 24/7 تغییری بزرگ‌تر از چیزی است که به نظر می‌رسد

معامله‌گران ارز دیجیتال به بازارهایی عادت دارند که هرگز بسته نمی‌شوند.

بازارهای اوراق بهادار سنتی به این شکل طراحی نشده‌اند.

گسترش فعالیت اوراق بهادار به سمت عملیات 24/7 بر نیروی انسانی، لیکوئیدیتی، اقدامات شرکتی، پایش ریسک، بازارگردانی و در دسترس بودن پول تسویه اثر می‌گذارد.

یک بلاک‌چین از نظر فنی می‌تواند ساعت 3 بامداد یکشنبه کار کند.

اما این به‌طور خودکار به این معنا نیست که هر نهادی که به آن متصل است هم بتواند.

این یکی از دلایلی است که پذیرش بلاک‌چین در سطح نهادی معمولاً کندتر از راه‌اندازی توکن‌ها پیش می‌رود. فناوری فقط یک مؤلفه است. قوانین، رویه‌های عملیاتی و مؤسسات مالی باید همراه آن حرکت کنند.

آیا این می‌تواند جایگزین بورس سهام توکیو شود?

هیچ مبنایی برای مطرح کردن چنین ادعایی وجود ندارد.

ابتکارهای فعلی ژاپن مربوط به آزمایش‌ها در زیرساخت مالی و تسویه است.

یک لایه تسویه مبتنی بر بلاک‌چین می‌تواند در کنار صرافی‌های متعارف هم‌زیستی داشته باشد. معامله، پایاپای، حضانت و تسویه کارکردهایی مرتبط اما متمایز هستند.

پرسش واقع‌بینانه‌تر در کوتاه‌مدت این است که آیا بلاک‌چین می‌تواند برخی فرایندهای منتخب را بهبود دهد، بدون اینکه لازم باشد کل بازار از صفر بازسازی شود.

درس بزرگ‌تر RWA

توکنی‌سازی دارایی‌های دنیای واقعی وارد مرحله‌ای بالغ‌تر می‌شود.

پرسش نخست این بود:

آیا می‌توانیم یک دارایی را به‌صورت یک توکن نمایش دهیم?

پرسش‌های بعدی سخت‌تر هستند:

آیا مؤسسات می‌توانند آن را به‌طور کارآمد معامله کنند?

آیا وجه نقد و دارایی‌ها می‌توانند به‌طور هم‌زمان تسویه شوند?

آیا سابقه ثبت‌شده در بلاک‌چین از نظر قانونی به رسمیت شناخته می‌شود?

آیا مؤسسات مالی موجود می‌توانند به آن متصل شوند?

آیا نهادهای نظارتی می‌توانند بدون بازآفرینی هر فرایند قدیمی بر آن نظارت کنند?

آزمایش‌های ژاپن مهم هستند، زیرا در حال آغاز رسیدگی به آن مجموعه دوم از پرسش‌ها هستند.

پرسش‌های متداول

آیا ژاپن کل بازار سهام خود را روی بلاک‌چین قرار می‌دهد?

خیر. مقامات ژاپنی و نهادهای مالی در حال انجام کارهای اثبات مفهوم پیرامون تسویه اوراق بهادار مبتنی بر بلاکچین هستند. این با انتقال کل بازار سهام ژاپن به یک بلاکچین یکسان نیست.

تسویه اوراق بهادار درون‌زنجیره‌ای چیست?

منظور استفاده از بلاکچین یا زیرساخت دفترکل توزیع‌شده برای بخشی یا تمام فرایندی است که طی آن مالکیت یک اوراق بهادار و پرداخت مربوط به آن منتقل و نهایی می‌شود.

تحویل در برابر پرداخت چیست؟

تحویل در برابر پرداخت، تحویل یک اوراق بهادار را به پرداخت متناظر آن متصل می‌کند و ریسک این را کاهش می‌دهد که یک طرف معامله تکمیل شود اما طرف دیگر تکمیل نشود.

آیا بانک ژاپن در حال راه‌اندازی یک ارز بلاک‌چینی برای معاملات سهام است?

از آزمایش‌های فعلی نباید چنین نتیجه‌ای گرفت. BOJ در حال پژوهش درباره این است که پول بانک مرکزی چگونه می‌تواند برای تسویه در سیستم‌های مبتنی بر بلاکچین استفاده شود و تسویه اوراق بهادار را به‌عنوان یکی از موارد استفاده احتمالی شناسایی کرده است.

آیا سهام توکنیزه‌شده همان تسویه سهام روی زنجیره است?

خیر. محصولات سهام توکنیزه‌شده، بسته به ساختار حقوقی‌شان، نمایش‌های مبتنی بر بلاک‌چین یا مواجهه اقتصادی مرتبط با اوراق بهادار را ارائه می‌دهند. تسویه روی زنجیره به زیرساخت تکمیل تراکنش‌های اوراق بهادار مربوط می‌شود.

آیا بلاکچین می‌تواند امکان معامله سهام به‌صورت 24/7 را فراهم کند?

از نظر فنی، زیرساخت بلاک‌چین می‌تواند به‌صورت پیوسته کار کند و FSA ژاپن معاملات اوراق بهادار 24/7 را به‌عنوان یک مزیت بالقوه بلندمدت شناسایی کرده است. اجرای واقعی همچنین به تغییراتی در لیکوئیدیتی، عملیات، مقررات و زیرساخت بازار نیاز خواهد داشت.

سلب مسئولیت

این مقاله صرفاً برای اهداف اطلاع‌رسانی است و به‌منزله توصیه سرمایه‌گذاری، حقوقی یا مالی نیست. پروژه‌های تسویه مبتنی بر بلاک‌چین که در اینجا مطرح شده‌اند آزمایشی هستند و ممکن است به اجرای تجاری نرسند. اوراق بهادار توکنیزه‌شده می‌توانند ساختارهای حقوقی و اقتصادی داشته باشند که به‌طور قابل‌توجهی با مالکیت مستقیم سهام متعارف متفاوت است.